Budowa
Jadź posiada wydłużone i spłaszczone bocznie ciało, linia boczna jest lekko wygięta ku dołowi, płetwa ogonowa głęboko wcięta, głowa mała z wysuwaną paszczą skierowaną ukośnie ku górze. Łuski, stosunkowo małe, 55-61 wzdłuż linii bocznej. W płetwie grzbietowej 11-12 promieni. Płetwa odbytowa ma ich 12-14, a jej zewnętrzna krawęddź jest wklęsła. Grzbiet ma kolor szarozielony do szaroczarnego. Boki są jaśniejsze o intensywnym srebrzystym połysku, a brzuch białawy. Płetwy grzbietowa i odbytowa mają niebieskawoszary odcień, natomiast pozostałe płetwy są czerwonawe. Jadź dorasta do 40 - 50 cm długości i 4 - 5 kg wagi, często jednak zdarzają się większe okazy dochodzące nawet do 100 cm i 8 kg.

Występowanie:
Europa na wschód od Renu i na północ od Alp, oraz Azja. Występuje w wodach płynących, rzadziej stojących, oraz w słonawych wodach przy ujściach rzek. Żyje stadnie.

Tryb
Jeż prowadzi nocny tryb życia. Zaniepokojony zwija się w kulkę, broniąc się przed drapieżnikami dzięki kolcom; podczas próby dotknięcia, jeż zaczyna się trząść ? ma to na celu ugodzenie kolcami drapieżnika. Jeże są aktywne w czasie sezonu wegetacyjnego, zapadając w niekorzystnej dla nich porze roku w sen zimowy. Przygotowują się do niego, gdy temperatura otoczenia spada w przeciągu kilku dni poniżej 10 °C. Większość procesów fizjologicznych w ich organizmie ulega spowolnieniu. Ciepłota ciała dość długo obniża się, aż osiągnie ok. 5-6 °C. Jest ona regulowana o tyle, że przy znacznych spadkach temperatury zewnętrznej wzmagają się odpowiednie procesy przemiany materii, utrzymując ją na stałym poziomie.

Pokarm:
Żywi się owadami, mięczakami, skorupiakami a czasem także małymi rybami.

Rozród:
Dojrzewa płciowo w wieku 3-4 lat. Tarło odbywa wiosną (kwiecień - czerwiec), w tym czasie odbywa wędrówki w górę cieków. Trze się w miejscach o piaszczystym lub żwirowym podłożu, czasem silnie zarośniętych. Ikra jest przyklejana do podłoża lub roślinności. U samców występuje wysypka tarłowa. Żyje 10 - 15 lat.

Medale: złoty 3.0 kg srebny 2.5 kg brazowy 2.0 kg

Ciekawostki:
Gatunek poławiany gospodarczo i przez wędkarzy. W stawach rybnych, sadzawkach parkowych i ogrodowych, jako ryba dekoracyjna hodowana jest ozdobna, złota odmiana jazia tzw. złota orfa lub złoty jadź (Leuciscus idus v. orpha). Jego ciało ma barwę pomarańczową lub czerwonawą, brzuch biały. Ma duże wymagania tlenowe, dużo wyższe niż złota rybka, dlatego trudno go hodować, a zwłaszcza rozmnażać.

Ryby słodkowodne żerują na różne sposoby, w zależności od gatunku i preferencji żywieniowych. Ogólnie rzecz biorąc, żerowanie ryb słodkowodnych polega na poszukiwaniu, wyławianiu i konsumowaniu pokarmu.

Większość ryb słodkowodnych jest drapieżnikami i poluje na mniejsze organizmy w wodzie, takie jak owady, larwy, skorupiaki, małe ryby, a nawet czasem płazy i gady. Niektóre ryby posiadają specjalne narządy typu szczęki i zęby, które ułatwiają im chwytanie i połykanie zdobyczy. Inne mogą korzystać z technik kamuflażu lub zasadzek, aby zaskoczyć swoje ofiary.

Niektóre ryby słodkowodne są roślinożerne i żerują na roślinach wodnych, takich jak algi, mchy wodne, rośliny korzeniowe i kłącza. Mają specjalnie przystosowane łańcuchy pokarmowe, które umożliwiają im skonsumowanie roślinnego pożywienia.

Inne ryby słodkowodne są wszyst. Niektóre ryby preferują podróżowanie w ławicach i żerowanie na powierzchni wody, gdzie mogą łapać owady latające lub siedzące na powierzchni. Inne ryby preferują głębsze wody, gdzie mogą polować na większe ryby lub skorupiaki żyjące na dnie.

Ważne jest, aby ryby miały odpowiednią ilość i rodzaj pożywienia, aby utrzymać zdrową kondycję. Dlatego też hodowcy ryb słodkowodnych starają się zapewnić rybom odpowiednio zbalansowaną dietę w zależności od ich gatunku i potrzeb żywieniowych.

Data

Miasto

Województwo

Populacja

Wysokość n.p.m.

Najlepiej biorąca ryba

Najgorzej biorąca ryba

Brania

Dzisiaj g.17.53

Poznań

Wielkopolskie

570352

69

Wzdręga
(Scardinius erythrophtha.)

48.79 %

Świnka
(Chondrostoma nasus)

30.92 %

Dzisiaj g.17.23

Brzeg

Opolskie

38259

147

Kiełb
(Gobio gobio)

45.6 %

Leszcz
(Abramis brama)

28.8 %

Dzisiaj g.16.41

Skępe

Kujawsko-pomorskie

3539

116

Krąp
(Blicca bjoerkna)

33.08 %

Rozpiór
(Ballerus ballerus)

20.81 %

Dzisiaj g.16.26

Wrocław

Dolnośląskie

634893

119

Pstrag źródlany
(Salvelinus fontinalis)

51.18 %

Tołpyga
(Hypophthalmichthys molitrix)

32.45 %

Dzisiaj g.15.43

Konin

Wielkopolskie

81258

83

Brzana
(Barbus barbus)

42.54 %

Sum
(Silurus glanis)

26.71 %

Dzisiaj g.15.29

Kobiór

śląskie

4702

248

Amur biały
(Ctenopharyngodon idella)

42.38 %

Troć jeziorowa
(Salmo trutta m. lacustris)

26.6 %

Dzisiaj g.14.38

Jastków

Lubelskie

700

208

Brzana
(Barbus barbus)

33.52 %

Boleń
(Aspius aspius)

21.79 %

Dzisiaj g.14.32

Kalisz

Wielkopolskie

108759

109

Kleń
(Leuciscus cephalus)

38.35 %

Troć wędrowna
(Salmo trutta L)

24.03 %

Dzisiaj g.14.15

Różan

Mazowieckie

2619

116

Ukleja
(Alburnus alburnus)

39.65 %

Sieja
(Coregonus lavaretus)

24.71 %

Dzisiaj g.13.57

Poraj

śląskie

4418

273

Pstrag źródlany
(Salvelinus fontinalis)

37.25 %

Głowacica
(Hucho hucho)

24.11 %